Καθόλου αμελητέος ο ψυχολογικός παράγοντας στη σωματική υγεία των γυναικών.
Οι γυναίκες που βρίσκονται στη μέση ηλικία (μετά τα 60) και είναι ευχαριστημένες από τη ζωή τους υποφέρουν λιγότερο από οστεοπόρωση, σε σχέση με τις συνομήλικές τους που δεν είναι ικανοποιημένες από τη ζωή τους.
Οι τελευταίες εμφανίζουν μικρότερη οστική πυκνότητα, με συνέπεια να κινδυνεύουν περισσότερο από οστεοπόρωση, όπως διαπίστωσε μια νέα φινλανδική επιστημονική έρευνα. Πρόκειται για άλλη μια μελέτη που δείχνει ότι ο ψυχολογικός παράγοντας παίζει έναν όχι αμελητέο ρόλο στη σωματική υγεία.
Πολλές προηγούμενες έρευνες έχουν συσχετίσει την ψυχική με τη σωματική υγεία και έχουν δείξει ότι το αίσθημα της δυστυχίας αποτελεί παράγοντα κινδύνου για διάφορες ασθένειες και για πρόωρο θάνατο. Η νέα μελέτη έρχεται να προσθέσει σε αυτό τον κατάλογο και την οστεοπόρωση.
Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου της Ανατολικής Φινλανδίας, με επικεφαλής τον Ρίστο Χονκάνεν μελέτησαν στοιχεία για 2.167 γυναίκες ηλικίας 60 έως 70 ετών, που είχαν κάνει ελέγχους για οστεοπόρωση, ενώ παράλληλα απάντησαν σε ερωτηματολόγια σχετικά με τον βαθμό ευτυχίας στη ζωή τους. Ανάλογα με τις απαντήσεις, οι γυναίκες χωρίστηκαν σε τρεις κατηγορίες: ικανοποιημένες, μεσαία ομάδα και ανικανοποίητες.
Στη διάρκεια μιας δεκαετίας, η οστική πυκνότητα στις γυναίκες συνολικά μειώθηκε 4% κατά μέσο όρο, όμως η διαφορά ανάμεσα στις ικανοποιημένες και στις ανικανοποίητες ήταν της τάξης του 52%. Οι αλλαγές που συνέβησαν στον βαθμό ικανοποίησης από τη ζωή στη διάρκεια αυτής της δεκαετίας, επηρέασαν την υγεία των οστών: στις γυναίκες που (για διάφορους λόγους, όπως ένας θάνατος συγγενούς) η ευτυχία τους μειώθηκε, η οστική πυκνότητα εξασθένησε κατά 85%, σε σχέση με τις γυναίκες που συνέβη το αντίστροφο, δηλαδή βελτιώθηκε η ψυχική κατάστασή τους.
Η οστεοπόρωση είναι μια συχνή πάθηση μετά την μέση ηλικία, κάνοντας έναν άνθρωπο πιο ευάλωτο σε κατάγματα, τα οποία μπορεί να έχουν σοβαρές, ακόμη και μοιραίες, συνέπειες. Η οστική πυκνότητα μειώνεται με το πέρασμα του χρόνου σε άνδρες και γυναίκες, όμως οι τελευταίες κινδυνεύουν περισσότερο, επειδή η εμμηνόπαυση συνιστά σημαντικό παράγοντα κινδύνου για οστεοπόρωση. Άλλοι παράγοντες κινδύνου είναι η έλλειψη σωματικής δραστηριότητας, ο εκ φύσεως αδύναμος σκελετός, το κάπνισμα, η έλλειψη ασβεστίου και βιταμίνης D, καθώς επίσης ορισμένες άλλες ασθένειες και φάρμακα που έχουν παρενέργειες στα κόκαλα.
Στο ψυχικό πεδίο, το χρόνιο στρες που σχετίζεται με την κατάθλιψη, μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τον μεταβολισμό, πράγμα που, με τη σειρά του, αυξάνει τον κίνδυνο οστεοπόρωσης. Επίσης, η συμπεριφορά ενός καταθλιπτικού ατόμου μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση, επειδή αυτοί οι άνθρωποι συχνά καπνίζουν, δεν ασκούνται κ.λπ.
Η ικανοποίηση από τη ζωή, όπως δηλώνεται μέσα από ερωτηματολόγια, αποτελεί βασικό δείκτη για την έκφραση της υποκειμενικής ψυχικής υγείας. Όσο πιο ικανοποιημένος δηλώνει κανείς, τόσο πιο ευτυχισμένος και υγιής θεωρείται.
Ανταποκρίνεται στα εξωτερικά ερεθίσματα όπως ο φυσικός μυς.
Ερευνητές στις ΗΠΑ δημιούργησαν στο εργαστήριο για πρώτη φορά έναν ανθρώπινο σκελετικό μυ, ο οποίος μπορεί να συστέλλεται και να ανταποκρίνεται στα εξωτερικά ερεθίσματα όπως ο φυσικός μυς. Ο καλλιεργημένος μυς θα επιτρέψει στους επιστήμονες να δοκιμάσουν πάνω του την αποτελεσματικότητα και την ασφάλεια νέων φαρμάκων, καθώς και να μελετήσουν καλύτερα διάφορες μυικές ασθένειες, ιδίως όσες είναι σπάνιες και καθιστούν δύσκολες τις βιοψίες.
Οι επιστήμονες του Τμήματος Βιοϊατρικής Μηχανικής του Πανεπιστημίου Ντιουκ, με επικεφαλής τις Νενάντ Μπουρσάκ και Λόραν Μάντεν, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό "eLife", χρησιμοποίησαν ως αφετηρία ένα μικρό δείγμα ανθρωπίνων κυττάρων, τα οποία είχαν περάσει το αναπτυξιακό στάδιο των βλαστοκυττάρων, αλλά ακόμη δεν είχαν εξειδικευτεί για να μετατραπούν σε μυϊκά κύτταρα.
Οι ερευνητές αύξησαν στο εργαστήριο αυτά τα πρόδρομα κύτταρα πάνω από 1.000 φορές και μετά τα τοποθέτησαν σε έναν υποστηρικτικό τρισδιάστατο σκελετό, ώσπου τα κύτταρα αυτά -με τη βοήθεια θρεπτικών ουσιών- σχημάτισαν λειτουργικές μυικές ίνες.
Οι επιστήμονες, υπέβαλαν τους μυς του εργαστηρίου σε μια σειρά από δοκιμασίες και διαπίστωσαν ότι λειτουργούν πολύ όμοια με τους φυσικούς. Είναι αξιοσημείωτο ότι οι καλλιεργημένοι μύες αντιδρούν κανονικά στα ηλεκτρικά ερεθίσματα, κάτι που ποτέ έως τώρα δεν είχε καταστεί εφικτό για τους εργαστηριακούς μυς.
Όπως είπαν οι ερευνητές, ο εργαστηριακός μυς ανοίγει νέες δυνατότητες εξατομικευμένης θεραπείας, καθώς στο μέλλον θα είναι δυνατό να λαμβάνονται μυικά κύτταρα από έναν ασθενή μέσω βιοψίας και, στη συνέχεια, με βάση αυτά θα αναπτύσσονται στο εργαστήριο νέοι μύες. Πάνω σε αυτούς θα δοκιμάζονται διάφορα υποψήφια φάρμακα, ώσπου να βρεθεί το καταλληλότερο για τη συγκεκριμένη περίπτωση.
Οι επιστήμονες ήδη μελετούν έναν εναλλακτικό τρόπο, την χρησιμοποίηση πολυδύναμων βλαστικών κυττάρων, αντί για μυικά κύτταρα που έχουν ληφθεί με βιοψία, έτσι ώστε να ξεπεράσουν τον «σκόπελο» της δυσκολίας να κάνουν βιοψία σε μερικές μυικές νόσους. Έτσι, στόχος τους είναι να παίρνουν σωματικά κύτταρα του ασθενούς (π.χ. από το δέρμα του ή από το αίμα του), να τα μετατρέπουν αρχικά σε πολυδύναμα βλαστικά κύτταρα και τελικά σε μυικά, ώστε να τα αξιοποιήσουν ως πρώτη ύλη για τη δημιουργία νέων μυών στο εργαστήριο.
Πώς σχετίζονται οι ώρες εργασίας και το αλκοόλ.
Πιο επιρρεπείς στον αλκοολισμό είναι όσοι δουλεύουν πάνω από 48 ώρες την εβδομάδα, ενώ παράλληλα μειώνεται η αποδοτικότητα στη δουλειά, σύμφωνα με μια νέα ευρωπαϊκή επιστημονική έρευνα.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής την καθηγήτρια Μαριάνα Βιρτάνεν του Φινλανδικού Ινστιτούτου Επαγγελματικής Υγείας, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο βρετανικό ιατρικό περιοδικό «British Medical Journal», σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο και το «New Scientist», πραγματοποίησαν την πρώτη συστηματική ανάλυση για τη σχέση ανάμεσα στις μακρές ώρες εργασίας και στην κατανάλωση αλκοόλ.
Έως τώρα είχαν υπάρξει μόνο μικρές έρευνες σχετικά με τη σχέση των ωρών εργασίας και της κατανάλωσης αλκοόλ, οι οποίες είχαν συσχετίσει την πολλή δουλειά με καρδιοπάθειες, κατάθλιψη, άγχος κ.α. Η νέα έρευνα είναι η μεγαλύτερη του είδους της μέχρι σήμερα.
Οι επιστήμονες ανέλυσαν στοιχεία για περίπου 333.700 ανθρώπους σε 14 χώρες και βρήκαν ότι τα παρατεταμένα ωράρια εργασίας αυξάνουν την πιθανότητα μεγάλης κατανάλωσης αλκοόλ κατά 11% κατά μέσο όρο. Μια δεύτερη μελέτη μεταξύ 100.600 ατόμων σε εννέα χώρες κατέληξε σε παρόμοιο συμπέρασμα, βρίσκοντας μια αύξηση 12% στον κίνδυνο υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ.
Όσοι εργάζονται 49 έως 54 ώρες την εβδομάδα ή και περισσότερο, έχουν αυξημένο κίνδυνο κατά 13% να πίνουν πολύ αλκοόλ, σε σχέση με όσους δουλεύουν 35 έως 40 ώρες εβδομαδιαίως. Δεν παρατηρούνται διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών ή ανάλογα με την ηλικία, το κοινωνικοοικονομικό επίπεδο και την χώρα. Εν ολίγοις, σε κάθε περίπτωση, η πολλή δουλειά «τρώει τον αφέντη» και αυτός το ρίχνει στο αλκοόλ.
Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, πέρα από τον κίνδυνο αλκοολισμού, αυξάνει γενικότερα τα προβλήματα υγείας (ηπατοπάθειες, καρκίνος, εγκεφαλικά, στεφανιαία νόσος, ψυχικές διαταραχές κ.α.). Ως ριψοκίνδυνη θεωρείται η κατανάλωση αλκοόλ, όταν ένας άνδρας πίνει πάνω από 21 μερίδες ποτού την εβδομάδα (τρία την ημέρα κατά μέσο όρο) και μία γυναίκα πάνω από 14 (δύο την ημέρα). Μερίδα ποτού θεωρούνται τα 25 ml ουίσκι, το μισό ποτήρι κόκκινο κρασί και το ένα τρίτο της μπύρας.
Προκειμένου να προστατέψουν την υγεία των εργαζομένων, οι κανονισμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης διασφαλίζουν πως κάθε εργαζόμενος έχει το δικαίωμα να μη δουλεύει πάνω από 48 ώρες την εβδομάδα (μαζί με τις υπερωρίες του). Όμως, όχι σπάνια, υπάρχουν εργαζόμενοι, όπως διευθυντικά στελέχη και ελεύθεροι επαγγελματίες, που εργάζονται περισσότερο, προκειμένου να πετύχουν ταχύτερη προαγωγή, μεγαλύτερες απολαβές κ.α.
Αν και το αλκοόλ μπορεί να μετριάζει τις πιέσεις από το στρες στην εργασία ή από την κατάθλιψη γενικότερα, η μεγάλη κατανάλωσή του έχει αρνητικές πλευρές, καθώς οδηγεί σε χαμηλή παραγωγικότητα, συχνές απουσίες από την εργασία, αδυναμία λήψης αποφάσεων, επαγγελματικά ατυχήματα κ.α.
Οι ερευνητές επεσήμαναν πάντως ότι όσοι άνθρωποι δεν έχουν δουλειά, επειδή είναι άνεργοι, κινδυνεύουν ακόμη πιο πολύ, επειδή ρέπουν περισσότερο στο αλκοόλ.
Ποια πολιτική ιδεολογία... «μυρίζει» ο ιδρώτας σας;
Είναι γνωστό ότι οι μυρωδιές επαναφέρουν στη μνήμη μας έντονα συναισθήματα και αναμνήσεις. Έρευνα αναφέρει, ωστόσο, ότι οι οσμές μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον καθορισμό των… πολιτικών πεποιθήσεων ενός ατόμου!
Ερευνητές ζήτησαν από εθελοντές να αξιολογήσουν μερικά δείγματα ιδρώτα ως προς την ελκυστικότητά τους και ανακάλυψαν, ότι οι συμμετέχοντες έτειναν να επιλέγουν την οσμή εκείνων που ήταν πιο κοντά τους ιδεολογικά, συγκριτικά με τα δείγματα ιδρώτα από ανθρώπους με αντίθετες πολιτικές απόψεις.
Οι ερευνητές πιστεύουν ότι τα ευρήματα αυτά υποδηλώνουν πως η σχέση μεταξύ της μυρωδιάς του σώματος και των πολιτικών πεποιθήσεων παρέχει ένα σύγχρονο τρόπο συμβατότητας πιθανών συντρόφων.
«Οι άνθρωποι δε μπορούσαν να προβλέψουν την πολιτική ιδεολογία άλλων από τη μυρωδιά, όμως χαρακτήριζαν ως πιο ελκυστική αυτή που ταίριαζε με τις δικές τους απόψεις» είπε η Dr. Rose McDermott επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης American Journal of Political Science.
«Αυτό με κάνει να πιστεύω ότι η μυρωδιά αποκαλύπτει σημαντικές πληροφορίες για τη μακροχρόνια συγγένεια στην πολιτική ιδεολογία, που ενσωματώνεται σε ένα βασικό συστατικό της υποσυνείδητης έλξης» πρόσθεσε η ίδια, σύμφωνα με δημοσίευμα της Daily Mail και συνέχισε: «Με απλά λόγια, τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι η μυρωδιά του σώματος παρέχει ένα “σήμα συμβατότητας” με πιθανούς ερωτικούς συντρόφους».
Στην έρευνα συμμετείχαν 146 άνθρωποι ηλικίας 18-40 ετών.
Βελτιώνει τη μάθηση και τη μνήμη.
Ο διαλογισμός είναι μια άσκηση για το μυαλό, σύμφωνα με επιστήμονες που υποστηρίζουν ότι μπορεί να… «μεγαλώσει» τον εγκέφαλο.
Η εξάσκηση σε απλές τεχνικές διαλογισμού, όπως η επικέντρωση στην αναπνοή βοηθά στο «χτίσιμο» πιο πυκνής φαιάς ουσίας σε περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη μάθηση και τη μνήμη, τον έλεγχο των συναισθημάτων και τη συμπόνοια.
Οκτώ εβδομάδες διαλογισμού μπορούν να προκαλέσουν τέτοιες δομικές αλλαγές, οι οποίες μπορούν να «ανιχνευθούν» από μαγνητικούς τομογράφους, υποστηρίζουν αμερικανοί ερευνητές.
«Αν χρησιμοποιεί κανείς ένα συγκεκριμένο τμήμα του εγκεφάλου του θα μεγαλώσει, επειδή ακριβώς το αξιοποιεί. Είναι πραγματικά μια πνευματική άσκηση. Είναι σαν να "χτίζεις" μύες» δήλωσε η νευροεπιστήμονας από το πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, Dr Sara Lazar, σύμφωνα με δημοσίευμα της βρετανικής εφημερίδας Daily Mail.
Μετά από οκτώ εβδομάδες, κατά τις οποίες μια ομάδα 16 εθελοντών έκανε ασκήσεις διαλογισμού, η Dr Lazar και οι συνεργάτες της διαπίστωσαν ότι οι συμμετέχοντες εμφάνιζαν πιο πυκνή φαιά ουσία σε αρκετά τμήματα του εγκεφάλου τους, συμπεριλαμβανομένου του αριστερού ιππόκαμπου, της περιοχής που συμμετέχει στη μνήμη, τη μάθηση και τη συναισθηματική ρύθμιση.
Άλλα τμήματα του εγκεφάλου που «ενδυναμώθηκαν» ήταν ο οπίσθιος προσαγώγιος φλοιός –παίζει επίσης σημαντικό ρόλο στη μνήμη και τα συναισθήματα- η κροταφο-βρεγματική διασταύρωση, που συμμετέχει στην ενσυναίσθηση και η παρεγκεφαλίδα, η οποία συμβάλλει στο συντονισμό των κινήσεων.
Όσοι από τους συμμετέχοντες δεν ακολούθησαν συνεδρίες διαλογισμού δεν εμφάνισαν τέτοιες δομικές αλλαγές στον εγκέφαλό τους.
Σύμφωνα με τη Dr Lazar, οι πνευματική εξάσκηση ενεργοποίησε τους νευρώνες που συνιστούν τη φαιά ουσία, δημιουργώντας πιο πυκνές διασυνδέσεις μεταξύ τους.
